Zarys historii Gminy Bliżyn 

Bliżyn i jego okolice - to ośrodek przemysłu metalowego i górniczego w Staropolskim Okręgu Przemysłowym, należącym do XIII w. do rodu Odrowążów. Na przełomie XIV i XV w. ziemie te przeszły w posiadanie Piotra Szafrańca, a następnie kolejno: Karwickich, hr. Potkańskich, Wielogłowskich i Platerów.

Najstarsza źródłowa wiadomość o miejscowości Bliżyn pochodzi z zapisu Jana Długosza zarejestrowanego w diariuszu  podróży króla Władysława Jagiełły z Krakowa pod Grunwald w 1410 r. Król polski nocował tu z 21 na 22 czerwca 1410r. prawdopodobnie u swojego dworzanina Piotra Szafrańca.

Gmina Bliżyn to obszar o tradycjach przemysłowych sięgających XV stulecia. Od wieków istniało tu hutnictwo żelaza oparte na miejscowej rudzie i paliwie. Surowca do węgla drzewnego, niezbędnego do produkcji stali, dostarczały okoliczne lasy. O tradycjach hutnictwa w tym regionie świadczyć może przywilej nadany w 1528r. przez biskupa krakowskiego Piotra Tomickiego, kuźniakowi Klemensowi z Bliżyna, dzięki któremu otrzymał w posiadanie kuźnię zwaną "Nowa Ruda".

W XIX w. funkcjonowała w Bliżynie odlewnia stali należąca do firmy "Odlewnia stali L.C. hr. Broel - Plater w Bliżynie Huta Ludwik", tzw. "Stalownia".

   Stalownia w Blizynie - zdjecie archiwalne    Stalownia w Blizynie - zdjecie archiwalne    Pracownicy Stalowni w Blizynie - zdjecie archiwalne

Zakłady były czynne do 1902 r., po czym pozostawione bez opieki uległy powolnej degradacji. Do dziś zachowała się dolna partia budynku, w przeszłości prawdopodobnie pełniąca rolę wieży ciśnień.

Stalownia w Bliżynie 1897 r.   Stalownia w Bliżynie - zdjęcie archiwalne   Wieża ciśnień - stan obecny

Lata drugiej wojny światowej odbiły piętno także i na ziemiach gminy Bliżyn. W samym centrum Bliżyna istniał w ówczesnym czasie obóz pracy przymusowej, był filią obozu koncentracyjnego w Majdanku. Urządzony został na terenie dawnej Fabryki Narzędzi Rolniczych, pierwotnie jako Obóz Jeńców Radzieckich, potem Obóz Pracy, a od 10 lutego 1944roku przekształcony został w Obóz Koncentracyjny. Obóz funkcjonował do 31 lipca 1944r., kiedy to deportowano niemal wszystkich więźniów - Żydów w liczbie ok. 4 tysięcy osób do obozu zagłady w Oświęcimiu, gdzie około 1200 osób skierowano bezpośrednio do komór gazowych.

Dziś o minionych czasach świadczą liczne na terenach gminy budowle,
pomniki, oraz miejsca pamięci narodowej.


Kościółek modrzewiowy zbudowany w 1818 roku, p. w. Świętej Zofii Dziewicy Męczennicy. Jego fundatorem był Jacek Potkański, dziedzic dóbr Bliżyna.

Kościółek p.w. Św. Zofii w Bliżynie

Do 1887 roku kościół ten pełnił funkcje kaplicy dworskiej i był obsługiwany przez kapelanów dworskich. Uroczyste utworzenie parafii nastąpiło 23 sierpnia 1888 roku na podstawie dekretu biskupa sandomierskiego, ks. Antoniego Ksawerego Sotkiewicza. Na terenie otaczającym kościółek znajdują się nagrobki właścicieli Bliżyna i okolicznych miejscowości.


Kościół pod wezwaniem Św. Ludwika Króla. Wybudowany w latach 1886-1900 z kamienia ciosowego neogotyckiego o układzie trzynawowym. Wykonany według projektu architekta Antoniego Hutten - Czapskiego.

Kościól p. w. Św. Ludwika w Bliżynie


Pomnik Żołnierzy Radzieckich zamordowanych w obozie jenieckim w latach 1941 - 1944 przez okupanta hitlerowskiego w Bliżynie.


Dolna partia budynku, prawdopodobnie w przeszłości pełniąca funkcje wieży ciśnień w funkcjonującej w Bliżynie na przełomie XIX i XX wieku odlewni stali " L.C. hr. Broel Plater w Bliżynie Huta Ludwika", nazywana popularnie "Stalownią".

Fragmenty wieży ciśnień


Zespoły urbanistyczne, cmentarze, pomniki przyrody i ogrody dekoracyjne jak również charakterystyczne zagrody wiejskie są świadectwem twórczości artystycznej, czy obyczajów kultury ludowej.

Chata wiejska   Pozostałości młyna prawie w centrum Bliżyna - stan obecny   Pozostałości młyna w Gilowie stan obecny   Schody zewnętrzne przy Kościółku św. Zofii


W miejscowości Rędocin do dziś możemy podziwiać twórców garncarstwa glinianego przy pracy. Mieszkańcy tej wsi z chęcią witają turystów, chwaląc się tym co potrafią.

Ręce garncarza z Rędocina


Prężnie działający Gminny Ośrodek Kultury w Bliżynie to placówka powołana w celu organizowania i koordynowania działalności kulturalnej na terenie gminy. W GOKu działa 16 zespołów artystycznych, trzy kluby i koła zainteresowań, poza tym organizowane są tu liczne imprezy, między innymi: występy z okazji Dnia Dziecka, turnieje szachowe, brydżowe i piłkarskie i inne.
Ogromną popularnością cieszy się zespół tańca nowoczesnego "De Lux", który występuje cyklicznie w Gminnym Ośrodku Kultury.

Dziecięcy zepół działający przy GOK w Bliżynie    Siedziba Gminnego Osrodka Kultury - kiedyś własność hr. Potkańskiego   Młodzieżowy zepół działający przy GOK w Bliżynie